Với học sinh quốc tế, chứng chỉ tiếng Anh gần như luôn là điều kiện bắt buộc, khác với SAT và ACT vốn đang ở trạng thái tuỳ trường. Có ba lựa chọn phổ biến, và chúng không tương đương nhau về mức độ được chấp nhận.
Ba bài thi
TOEFL iBT do một tổ chức khảo thí Mỹ tổ chức, gồm bốn kỹ năng, thang điểm tổng 120. Đây là bài quen thuộc nhất với các trường Mỹ và được chấp nhận rộng rãi nhất.
IELTS Academic gồm bốn kỹ năng, thang điểm 9.0 theo bậc nửa điểm. Phổ biến ở Anh, Úc, Canada nhưng cũng được hầu hết trường Mỹ chấp nhận. Điểm khác biệt đáng chú ý là phần nói thi trực tiếp với giám khảo là người thật, thay vì nói vào máy.
Duolingo English Test thi trực tuyến tại nhà, thời lượng ngắn hơn nhiều, chi phí thấp hơn hẳn, trả kết quả rất nhanh. Được nhiều trường Mỹ chấp nhận, nhưng không phải tất cả, và đây là điểm mấu chốt.
So sánh thực dụng
| TOEFL iBT | IELTS Academic | Duolingo | |
|---|---|---|---|
| Nơi thi | Trung tâm hoặc tại nhà | Trung tâm | Tại nhà |
| Chi phí | Cao | Cao | Thấp hơn nhiều |
| Thời gian có kết quả | Vài ngày tới hơn một tuần | Vài ngày tới hai tuần | Rất nhanh |
| Phần nói | Nói vào máy | Với giám khảo | Nói vào máy |
| Mức chấp nhận ở Mỹ | Rộng nhất | Rộng | Nhiều nhưng không phải tất cả |
| Gửi điểm tới trường | Có phí mỗi lần gửi | Có phí | Thường miễn phí, không giới hạn |
Chi phí và quy định cụ thể thay đổi theo thời gian và theo nơi thi, nên nên tra trên trang chính thức của từng tổ chức khảo thí trước khi đăng ký.
Cần bao nhiêu điểm
Không có mức chung. Nhưng có vài mốc tham chiếu hay gặp ở bậc cử nhân:
- Nhiều đại học đặt yêu cầu tối thiểu TOEFL quanh mức 79 tới 90, hoặc IELTS quanh 6.5.
- Các trường chọn lọc hơn thường yêu cầu TOEFL 100 trở lên, hoặc IELTS 7.0 trở lên.
- Nhiều trường còn đặt điểm sàn cho từng kỹ năng, không chỉ điểm tổng. Đây là chỗ hay bị bỏ sót: tổng đủ nhưng một kỹ năng dưới sàn thì vẫn không đạt.
Bậc sau đại học thường yêu cầu cao hơn, và các chương trình có trợ giảng có thể đặt thêm ngưỡng riêng cho kỹ năng nói.
Cách tra đúng: vào trang tuyển sinh quốc tế của từng trường, tìm mục yêu cầu tiếng Anh. Con số đó là con số duy nhất đáng tin.
Miễn chứng chỉ tiếng Anh
Nhiều trường cho miễn trong một số trường hợp, thường gặp nhất là:
- Đã học một số năm ở trường mà ngôn ngữ giảng dạy là tiếng Anh.
- Đã hoàn thành một số tín chỉ nhất định ở một trường đại học của Mỹ hoặc một nước nói tiếng Anh.
- Đạt một ngưỡng nhất định ở phần đọc và viết của SAT hoặc ACT.
Điều kiện miễn khác nhau rất nhiều giữa các trường, và phải xin xác nhận bằng văn bản chứ không tự suy. Nếu trường có chính sách miễn, hãy hỏi thẳng qua email và giữ lại câu trả lời.
Chọn bài nào
Trình tự đơn giản:
- Lập danh sách trường trước. Vào trang của từng trường, ghi lại họ nhận bài nào và cần bao nhiêu điểm.
- Nếu mọi trường trong danh sách đều nhận Duolingo, đây là lựa chọn tiết kiệm nhất về tiền và thời gian, nhất là khi bạn nộp nhiều trường vì gửi điểm thường không mất phí.
- Nếu có trường không nhận, chọn TOEFL hoặc IELTS để một bài thi phủ được cả danh sách. Thi hai bài là lãng phí.
- Giữa TOEFL và IELTS: chọn theo điểm mạnh của bạn. Người ngại nói với người thật thì TOEFL hợp hơn; người thấy nói vào máy gượng gạo thì IELTS hợp hơn.
Ba lưu ý thực tế
- Hạn dùng của chứng chỉ thường là hai năm. Thi quá sớm ở lớp 10 thì có thể hết hạn trước khi nộp hồ sơ hoặc trước khi xin visa.
- Thi sớm hơn hạn nộp ít nhất hai tháng. Chừa chỗ cho việc thi lại, và chừa chỗ cho thời gian trường nhận được điểm.
- Điểm phải do tổ chức khảo thí gửi trực tiếp tới trường trong nhiều trường hợp; ảnh chụp bảng điểm không được chấp nhận. Đây là khoản phí và khoản thời gian cần tính vào kế hoạch.
Câu hỏi thường gặp
Trường Mỹ có nhận Duolingo English Test không?
Nhiều trường nhận nhưng không phải tất cả. Phải kiểm từng trường trong danh sách của bạn trước khi chọn thi bài này.
TOEFL hay IELTS tốt hơn cho hồ sơ Mỹ?
Cả hai đều được hầu hết trường Mỹ chấp nhận. TOEFL quen thuộc hơn với các trường Mỹ, còn IELTS có phần nói thi với giám khảo là người thật.
Cần bao nhiêu điểm TOEFL hoặc IELTS?
Không có mức chung. Nhiều đại học đặt tối thiểu quanh TOEFL 79 tới 90 hoặc IELTS 6.5, trường chọn lọc hơn thường yêu cầu TOEFL 100 hoặc IELTS 7.0 trở lên.
Điểm tổng đủ nhưng một kỹ năng thấp thì sao?
Nhiều trường đặt điểm sàn cho từng kỹ năng chứ không chỉ điểm tổng. Tổng đủ mà một kỹ năng dưới sàn thì vẫn không đạt yêu cầu.
Chứng chỉ tiếng Anh có hạn dùng không?
Thường là hai năm. Thi quá sớm có thể khiến chứng chỉ hết hạn trước khi nộp hồ sơ hoặc trước khi xin visa.
