Năm học Mỹ không trùng năm dương lịch và cũng không trùng cách chia của Việt Nam. Hiểu sai lịch không chỉ gây bất tiện: có những mốc mà lỡ một ngày là mất tiền học kỳ, và với sinh viên quốc tế thì có mốc mà lỡ là mất tình trạng cư trú hợp pháp.
Ba cách chia kỳ
Semester là cách phổ biến nhất. Năm học chia hai kỳ chính, mỗi kỳ khoảng mười lăm tuần: kỳ mùa thu từ cuối tháng Tám tới giữa tháng Mười hai, kỳ mùa xuân từ giữa tháng Một tới đầu tháng Năm. Sinh viên thường học bốn tới năm môn mỗi kỳ.
Quarter chia năm thành bốn kỳ mười tuần, trong đó ba kỳ là bắt buộc và kỳ hè tự chọn. Nhịp nhanh hơn hẳn: một môn kết thúc trong mười tuần nên tuần thứ ba đã có bài kiểm tra giữa kỳ. Học sinh học được nhiều môn hơn trong bốn năm, đổi lại ít thời gian thấm.
Trimester chia ba kỳ, mỗi kỳ khoảng mười hai tới mười ba tuần, hay gặp ở trường phổ thông tư hơn là ở đại học.
Điều này quan trọng khi chuyển trường: tín chỉ hệ quarter và hệ semester không tương đương một đổi một. Quy ước thông thường là ba tín chỉ quarter đổi được hai tín chỉ semester. Sinh viên chuyển từ hệ này sang hệ kia nên tính lại trước khi quyết định, vì con số tín chỉ trên bảng điểm sẽ co lại.
Các mốc trong một học kỳ
Bốn mốc dưới đây có mặt ở gần như mọi trường, và tất cả đều là hạn chót cứng:
- Add deadline. Hạn cuối để thêm môn. Thường trong tuần đầu tiên.
- Drop deadline. Hạn cuối để bỏ môn mà môn đó không xuất hiện trên bảng điểm và thường được hoàn một phần học phí. Thường tuần thứ hai.
- Withdraw deadline. Hạn cuối để rút khỏi môn. Sau mốc drop, môn rút sẽ để lại ký hiệu W trên bảng điểm và thường không hoàn tiền. Thường quanh tuần thứ chín hoặc mười.
- Hạn đăng ký kỳ sau. Diễn ra ngay giữa kỳ hiện tại, thường tháng Mười một cho kỳ mùa xuân và tháng Tư cho kỳ mùa thu. Đăng ký muộn thì các môn tốt đã hết chỗ.
Hầu hết trường mở đăng ký theo đợt, ưu tiên sinh viên năm cuối trước. Sinh viên năm nhất luôn đăng ký sau cùng, nên phải chuẩn bị sẵn phương án hai và ba cho mỗi môn.
Lịch nghỉ trong năm
| Kỳ nghỉ | Thời điểm | Độ dài |
|---|---|---|
| Labor Day | Thứ Hai đầu tháng Chín | Một ngày |
| Fall break | Tháng Mười | Hai tới bốn ngày, không phải trường nào cũng có |
| Thanksgiving | Thứ Năm thứ tư của tháng Mười một | Hai tới năm ngày |
| Winter break | Giữa tháng Mười hai tới giữa tháng Một | Ba tới năm tuần |
| Spring break | Tháng Ba | Một tuần |
| Nghỉ hè | Tháng Năm tới tháng Tám | Ba tháng |
Winter break là kỳ nghỉ dài nhất và cũng là lúc ký túc xá nhiều trường đóng cửa. Sinh viên quốc tế không về nước phải đăng ký ở lại từ trước, hoặc tự tìm chỗ ở ngoài. Đây là chi tiết rất hay bị bỏ sót trong năm đầu.
Kỳ hè: học hay không học
Kỳ hè không bắt buộc. Ba lựa chọn phổ biến:
- Học vượt. Môn hè thường nén trong sáu tới tám tuần, học rất nhanh. Hợp với môn đại cương, không hợp với môn nền tảng của ngành.
- Thực tập. Đây là lựa chọn có giá trị nhất cho hồ sơ việc làm. Với sinh viên F-1, thực tập có lương đúng ngành cần xin phép trước theo diện CPT.
- Về nước. Cần kiểm hạn visa và chữ ký gia hạn trên hồ sơ trước khi bay, không phải trước ngày bay mà trước khi đặt vé.
Mốc riêng cho sinh viên quốc tế
Đây là phần không được xem nhẹ, vì hậu quả không dừng ở học vụ:
- Báo cáo có mặt đầu kỳ. Sau khi nhập cảnh, sinh viên phải trình diện văn phòng sinh viên quốc tế của trường trong thời hạn quy định để hồ sơ được kích hoạt.
- Giữ đủ số tín chỉ tối thiểu. Diện F-1 bậc đại học phải duy trì tình trạng học toàn thời gian, thông thường mười hai tín chỉ mỗi kỳ. Rút môn xuống dưới ngưỡng này mà không xin phép trước là mất tình trạng hợp lệ. Đây là lý do mốc withdraw nguy hiểm với sinh viên quốc tế hơn với sinh viên bản xứ.
- Gia hạn hồ sơ trước khi hết hạn. Nếu chương trình kéo dài hơn dự kiến, phải xin gia hạn trước ngày kết thúc ghi trên hồ sơ, không phải sau.
- Nộp hồ sơ OPT đúng cửa sổ thời gian. Cửa sổ này mở trước ngày tốt nghiệp vài tháng và đóng sau đó không lâu. Lỡ là mất quyền, không có ngoại lệ vì lý do bận thi.
Ba việc nên làm trong tuần đầu tiên
Tải lịch học vụ chính thức của trường về và đưa vào lịch điện thoại, đặt nhắc trước bảy ngày cho mọi hạn chót. Ghi tên và email của cố vấn học tập và của chuyên viên phụ trách sinh viên quốc tế vào danh bạ. Và đọc kỹ chính sách hoàn học phí theo tuần, vì nó quyết định việc bỏ một môn tốn bao nhiêu tiền.
Ba việc này mất chưa tới một giờ và tránh được phần lớn rắc rối mà sinh viên năm nhất hay gặp.
Câu hỏi thường gặp
Năm học ở Mỹ bắt đầu khi nào?
Thường cuối tháng Tám và kết thúc đầu tháng Năm năm sau. Một số trường hệ quarter bắt đầu muộn hơn, vào cuối tháng Chín.
Tín chỉ hệ quarter và hệ semester quy đổi thế nào?
Quy ước thông thường là ba tín chỉ quarter tương đương hai tín chỉ semester. Khi chuyển trường giữa hai hệ, tổng tín chỉ trên bảng điểm sẽ thay đổi.
Drop và withdraw khác nhau thế nào?
Drop là bỏ môn trong hạn đầu kỳ, môn không hiện trên bảng điểm và thường được hoàn một phần tiền. Withdraw là rút sau hạn đó, để lại ký hiệu W trên bảng điểm và thường không hoàn tiền.
Sinh viên F-1 rút môn có sao không?
Có thể rất nghiêm trọng. Diện F-1 phải giữ tình trạng học toàn thời gian, thường là mười hai tín chỉ mỗi kỳ ở bậc đại học. Rút xuống dưới ngưỡng mà chưa xin phép văn phòng sinh viên quốc tế là mất tình trạng hợp lệ.
Ký túc xá có mở trong kỳ nghỉ đông không?
Nhiều trường đóng ký túc xá trong kỳ nghỉ đông. Sinh viên quốc tế không về nước phải đăng ký ở lại từ trước hoặc tự thu xếp chỗ ở bên ngoài.
